Od rozliczenia za luty 2026 r. obowiązuje nowa wersja pliku Jednolitego Pliku Kontrolnego — JPK_V7(3). Zmiana wynika wprost z wprowadzenia Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) i wymaga od każdego czynnego podatnika VAT oznaczania w ewidencji statusu każdej faktury względem systemu. Cztery nowe kody — NrKSeF, OFF, BFK i DI — pojawiają się w jednej kolumnie pliku XML i wymagają świadomej decyzji przy każdej fakturze.
W tym przewodniku rozkładamy na czynniki pierwsze, kiedy stosować który kod, jak postępować po nadaniu numeru KSeF dla faktur wystawionych offline, jak oznaczać dokumenty od dostawców zwolnionych z VAT i jakie błędy najczęściej pojawiają się w pierwszych JPK_V7(3) wysyłanych po wejściu KSeF. Artykuł kierujemy do przedsiębiorców, którzy samodzielnie kontrolują dane przekazywane do księgowości, oraz do księgowych potrzebujących praktycznej ściągi przy wdrażaniu nowej wersji pliku.
Dlaczego JPK_V7 musiał się zmienić wraz z KSeF
Krajowy System e-Faktur to centralna platforma Ministerstwa Finansów, w której od 1 lutego 2026 r. są wystawiane i przyjmowane faktury — najpierw przez dużych podatników (sprzedaż VAT powyżej 200 mln zł w 2024 r.), a od 1 kwietnia 2026 r. przez wszystkich pozostałych przedsiębiorców. Mechanizm działania KSeF wprowadza nową kategorię dokumentu: fakturę ustrukturyzowaną z unikalnym 32-znakowym numerem KSeF (UUID), nadawanym przez system w momencie pomyślnej walidacji.
Ten numer staje się dla fiskusa kluczowym identyfikatorem każdej transakcji — łączy fakturę u sprzedawcy z fakturą u nabywcy, eliminuje ryzyko duplikatów, pozwala automatycznie weryfikować spójność rozliczeń VAT. Aby ta logika zadziałała, JPK_V7 musiał uzyskać miejsce na zapisanie numeru KSeF dla każdej faktury — albo wyraźne oznaczenie, dlaczego tego numeru brakuje. Stąd nowy węzeł i cztery kody.
Szczegółowo zasady KSeF omawiamy w osobnym artykule — KSeF 2026 — co musisz wiedzieć. Tutaj skupiamy się na tym, jak ta zmiana przekłada się na codzienne wypełnianie ewidencji VAT.
Cztery oznaczenia w jednym węźle JPK_V7(3)
Numer KSeF i oznaczenia OFF, BFK, DI zostały umieszczone w jednej, wspólnej kolumnie struktury XML — „Numer identyfikujący fakturę w KSeF” o długości 32 znaków. Pole występuje równolegle w sekcji sprzedaży (SprzedazWiersz) oraz w sekcji zakupów (ZakupWiersz). Dla każdego wiersza musisz wybrać dokładnie jedno z czterech oznaczeń:
- NrKSeF — pełny 32-znakowy numer nadany przez system po pomyślnej walidacji faktury i potwierdzony w UPO. Wartość domyślna dla każdej standardowej faktury ustrukturyzowanej.
- OFF — oznaczenie dla faktur wystawionych w trybie offline24, którym do momentu wysyłki JPK_V7 nie nadano jeszcze numeru KSeF.
- BFK — Brak Faktury w KSeF — dla faktur wystawionych legalnie poza systemem (B2C, faktury z okresu przejściowego do limitu 10 000 zł/mies., dostawcy spoza systemu).
- DI — Dowód Inny niż faktura KSeF — dla dokumentów, które ze swojej natury nigdy nie będą miały numeru KSeF: rachunki, faktury zagraniczne, raporty z kas, dokumenty wewnętrzne, faktury VAT_RR.
Logika jest binarna: albo masz NrKSeF, albo musisz wyjaśnić dlaczego go nie ma. Każdy z trzech pozostałych kodów odpowiada na inne pytanie organu skarbowego: „dlaczego ta faktura nie jest w KSeF?”.
NrKSeF — wartość domyślna dla faktur ustrukturyzowanych
Najprostszy przypadek — faktura wystawiona prawidłowo w KSeF, system zwalidował ją i nadał numer w postaci 32-znakowego identyfikatora. Numer ten trafia do księgowania razem z fakturą, a Twój program księgowy automatycznie wstawia go w pole „Numer identyfikujący fakturę w KSeF” w JPK_V7(3).
Po stronie sprzedaży NrKSeF pojawi się dla każdej faktury B2B wystawionej w normalnym trybie pracy systemu. Po stronie zakupów — analogicznie dla każdej faktury otrzymanej z KSeF od kontrahenta. W obu wierszach (SprzedazWiersz / ZakupWiersz) wartość musi być identyczna z numerem nadanym przez system.
Praktyczna konsekwencja: jeśli numer NrKSeF się nie zgadza między fakturą sprzedaży u dostawcy a fakturą zakupu u odbiorcy, organ skarbowy widzi rozbieżność automatycznie. To pierwszy poziom kontroli krzyżowej, jaki KSeF wprowadza po stronie KAS.
OFF — faktury offline24 bez numeru KSeF w momencie wysyłki JPK
Tryb offline24 to mechanizm przewidziany w przepisach o KSeF, z którego podatnik może korzystać zawsze, na własną decyzję. Pozwala wystawić fakturę poza systemem (np. w lokalnym programie księgowym, bez dostępu do internetu, w sytuacji kryzysowej technicznej), z obowiązkiem przesłania jej do KSeF w ciągu 24 godzin od daty wystawienia.
Jeśli okres do wysyłki JPK_V7 (czyli do 25. dnia następnego miesiąca) zachodzi tak, że faktura wystawiona w offline24 została już przesłana do KSeF i ma nadany NrKSeF — w JPK wpisujesz NrKSeF. Jeśli natomiast w momencie wysyłki JPK faktura w offline24 jeszcze nie ma nadanego numeru KSeF (bo np. została wystawiona ostatniego dnia miesiąca i procedura wysyłki ciągnie się dłużej), w pliku JPK wpisujesz kod OFF.
Po wysłaniu JPK z kodem OFF i późniejszym uzyskaniu NrKSeF dla tej faktury:
- Nie składasz korekty JPK_V7 — wpis OFF w przesłanej deklaracji pozostaje. Po stronie KAS system rozpoznaje, że ten dokument trafił później do KSeF, i kojarzy go z faktyczną fakturą.
- Aktualizujesz numer KSeF w systemie księgowym — żeby zachować spójność wewnętrznej dokumentacji i mieć właściwy numer przy ewentualnej archiwizacji, korektach albo kontroli.
Praktyczna uwaga: kod OFF dotyczy wyłącznie faktur, które docelowo trafią do KSeF. Jeśli faktura legalnie pozostaje poza systemem (np. B2C w okresie przejściowym albo poniżej limitu 10 000 zł/mies. po stronie sprzedawcy zwolnionego z obowiązku KSeF), nie używasz OFF — używasz BFK.
BFK — Brak Faktury w KSeF (faktury legalnie poza systemem)
BFK to oznaczenie dla faktur, które z mocy prawa są wystawiane poza KSeF i nigdy do niego nie trafiają. Najczęstsze sytuacje:
- Faktury B2C — wystawiane osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Konsument nie ma dostępu do KSeF, więc faktura wychodzi w formie papierowej lub PDF-a — i w JPK dostaje kod BFK.
- Faktury w okresie przejściowym do końca 2026 r. — wszyscy przedsiębiorcy (zarówno duzi od 1 lutego, jak i pozostali od 1 kwietnia 2026 r.) mogą do 31 grudnia 2026 r. wystawiać część faktur poza KSeF, pod warunkiem że łączna miesięczna wartość brutto takich faktur nie przekroczy 10 000 zł. Te faktury w JPK są oznaczone BFK.
- Faktury od podatników zwolnionych z VAT (po stronie zakupu) — uwaga: zwolnienie z VAT nie zwalnia z obowiązku KSeF. Podatnik zwolniony, którego sprzedaż przekracza 10 000 zł miesięcznie, musi wystawiać faktury w KSeF na zasadach ogólnych. Tylko ci, którzy korzystają z limitu 10 000 zł, wystawiają faktury z BFK — i wtedy ich nabywca również wprowadza je z BFK po stronie zakupów.
- Mikrofirmy do 1 stycznia 2027 r. — przedsiębiorcy z miesięcznym obrotem do 10 000 zł, którzy weszli w obowiązek KSeF dopiero z początkiem 2027 r., wystawiają w 2026 r. faktury poza systemem — kod BFK po stronie sprzedawcy i nabywcy.
Kluczowa różnica względem OFF: faktura BFK nigdy nie dostanie numeru KSeF. Stan jest docelowy, nie tymczasowy. Nie ma żadnej późniejszej aktualizacji ani w JPK, ani w systemie księgowym.
Stanowisko Ministerstwa Finansów z marca 2026 r. potwierdziło, że nowe oznaczenia (w tym BFK) obowiązują wszystkich czynnych podatników VAT od rozliczenia za luty 2026 r. — nawet tych, którzy z obowiązku wystawiania faktur w KSeF wchodzą dopiero 1 kwietnia 2026 r. albo 1 stycznia 2027 r. W ich przypadku BFK pojawia się przy każdej fakturze sprzedaży wystawionej w trybie tradycyjnym.
DI — Dowód Inny niż faktura KSeF
Kod DI ma najszersze zastosowanie — opisuje wszystkie dokumenty, które ze swojej natury nie są fakturami w rozumieniu polskich przepisów KSeF. Charakterystyczna grupa:
- Rachunki — wystawiane przez podmioty zwolnione z obowiązku wystawiania faktur (np. niektóre fundacje, stowarzyszenia, osoby fizyczne sprzedające okazjonalnie).
- Faktury zagraniczne — wystawione przez kontrahentów spoza Polski (zarówno z UE, jak i z krajów trzecich). System KSeF nie obejmuje faktur zagranicznych — dokumenty rozliczamy na podstawie faktury wystawionej w systemie sprzedawcy.
- Raporty okresowe z kas fiskalnych — dokumenty zbiorcze ze sprzedaży detalicznej rozliczanej przez kasę. W JPK_V7(3) oznaczone jako DI + RO.
- Dokumenty wewnętrzne — np. dokumenty WEW dotyczące przemieszczeń towarów, wewnątrzwspólnotowego nabycia, importu usług, korekt ewidencyjnych. Oznaczenie: DI + WEW.
- Faktury VAT_RR — wystawiane przez nabywcę dla rolnika ryczałtowego. Oznaczenie: DI + VAT_RR.
- Dokumenty SAD i inne dokumenty celne dotyczące importu towarów z krajów trzecich.
Najważniejszą zasadą jest to, że DI nigdy nie przejdzie w NrKSeF — dokument nie jest fakturą polską, więc nie może uzyskać numeru w systemie. Stan jest stały. Po stronie technicznej dla dokumentów zbiorczych (RO, WEW, VAT_RR) najpierw wpisujesz DI w polu numeru KSeF, a następnie odpowiednie oznaczenie dokumentu — np. DI + RO dla raportu okresowego z kasy.
Faktury z kas fiskalnych — kod FP zachowany
Faktury wystawiane do paragonów z kas fiskalnych (potocznie „faktury do paragonu”) nadal funkcjonują na dotychczasowych zasadach z oznaczeniem FP. Faktury z kas są wyłączone z obowiązku KSeF do końca 2026 r. — to przepis przejściowy mający dać branżom kasowym (gastronomii, handlowi detalicznemu, usługom) czas na integrację z systemem.
W JPK_V7(3) faktura FP nie wymaga ani NrKSeF, ani innego z kodów KSeF — pole pozostaje puste, ale w sekcji oznaczeń dokumentu pojawia się standardowo FP. Sytuacja może się zmienić od 1 stycznia 2027 r. — warto śledzić komunikaty MF, jeśli prowadzisz sprzedaż przez kasę.
Faktury od podatników zwolnionych z VAT — jak je księgować
Najczęstsze nieporozumienie wśród przedsiębiorców i części księgowych: zwolnienie z VAT nie zwalnia z obowiązku KSeF. Po wejściu obowiązku (1 lutego 2026 r. dla dużych, 1 kwietnia 2026 r. dla pozostałych) każdy podatnik — niezależnie od tego, czy jest czynnym, czy zwolnionym podatnikiem VAT — wystawia faktury w KSeF, o ile jego miesięczny obrót przekracza próg 10 000 zł.
Praktyczne konsekwencje po stronie odbiorcy faktury (Twojej księgowości):
- Faktura od podatnika zwolnionego z KSeF (obrót > 10 000 zł/mies.) — przychodzi z NrKSeF i jest wprowadzana do JPK_V7 jak każda inna faktura ustrukturyzowana, z wpisem NrKSeF w polu numeru KSeF.
- Faktura od mikropodatnika z obrotem do 10 000 zł/mies. (w 2026 r.) — wystawiona poza KSeF, wpisywana do JPK_V7 z kodem BFK po stronie zakupów.
- Rachunek od podmiotu zwolnionego z obowiązku wystawiania faktur — dokument inny niż faktura, w JPK wpisywany z kodem DI.
Jeśli prowadzisz JDG albo spółkę i odbierasz faktury od różnych dostawców, weryfikacja statusu KSeF dostawcy nie jest już opcjonalna — od lutego 2026 to fundament prawidłowego księgowania. Większość systemów księgowych automatycznie pobiera tę informację z KSeF, ale przy fakturach papierowych albo PDF-ach trzeba ręcznie zdecydować, jakim kodem oznaczyć dokument.
Harmonogram — kogo dotyczy nowy JPK_V7(3)
Nowa wersja JPK_V7(3) z czterema kodami obowiązuje wszystkich czynnych podatników VAT od rozliczenia za luty 2026 r. Pierwszy plik w nowej wersji składasz do 25 marca 2026 r. To data graniczna — niezależnie od tego, w którym momencie wchodzisz w sam obowiązek wystawiania faktur w KSeF.
Harmonogram KSeF jako kontekst:
- 1 lutego 2026 r. — duzi podatnicy (sprzedaż VAT > 200 mln zł w 2024 r.) wystawiają w KSeF; obowiązek odbierania faktur z KSeF dla wszystkich podatników; nowe oznaczenia w JPK_V7(3) dla wszystkich.
- 1 kwietnia 2026 r. — wszyscy pozostali podatnicy (z wyjątkiem mikrofirm) wystawiają w KSeF.
- Do 31 grudnia 2026 r. — okres przejściowy: każdy podatnik (zarówno duży, jak i mały) może wystawiać poza KSeF faktury o łącznej wartości brutto do 10 000 zł miesięcznie (oznaczenie BFK).
- 1 stycznia 2027 r. — mikrofirmy z obrotem do 10 000 zł miesięcznie wchodzą w obowiązek KSeF (do tego momentu mogą wystawiać poza systemem z kodem BFK).
Najczęstsze błędy w pierwszych JPK_V7(3)
- Pusta kolumna numeru KSeF — najczęstszy błąd po automatycznej migracji z poprzedniej wersji pliku. Każdy wiersz musi mieć dokładnie jedną wartość: NrKSeF albo OFF, BFK, DI. Brak wartości oznacza odrzucenie pliku.
- OFF dla faktur B2C — pomyłka wynikająca z błędnego rozumienia kodu. OFF dotyczy faktur, które docelowo trafią do KSeF (offline24). Faktura B2C nigdy nie trafi do KSeF — oznaczenie BFK.
- BFK po przekroczeniu limitu 10 000 zł/mies. — jeśli w danym miesiącu suma brutto faktur wystawionych poza KSeF przekracza 10 000 zł, kolejne faktury muszą iść już do KSeF. Pomyłka w tej kalkulacji powoduje wystawianie faktur niezgodnie z prawem.
- DI dla faktury offline24 — drugi kierunek pomyłki: kod DI dotyczy dokumentów, które nigdy nie staną się fakturą KSeF (rachunki, faktury zagraniczne). Faktura offline24 stanie się fakturą KSeF — oznaczenie OFF.
- Brak aktualizacji NrKSeF po wysłaniu offline24 — wpis OFF w JPK pozostaje, ale numer KSeF w systemie księgowym należy uzupełnić po jego nadaniu. Pominięcie tego kroku komplikuje późniejsze korekty i kontrolę.
- Korekta JPK po fakturze OFF — nie jest wymagana. Korektę składa się tylko w przypadku rzeczywistego błędu w JPK, nie w związku z otrzymaniem NrKSeF dla faktury OFF.
- Brak weryfikacji statusu KSeF dostawcy — księgowanie faktury z papieru jako BFK, podczas gdy dostawca jest objęty obowiązkiem KSeF i powinien był wystawić fakturę w systemie. Odpowiedzialność ciąży na sprzedawcy, ale nabywca powinien zwrócić uwagę i poprosić o korektę.
JPK_V7(3) i KSeF — najczęściej zadawane pytania
Nie — podatnicy zwolnieni podmiotowo lub przedmiotowo z VAT nie składają JPK_V7. Obowiązek wysyłki JPK_V7(3) z nowymi oznaczeniami dotyczy wyłącznie czynnych podatników VAT. Podatnik zwolniony może jednak być zobowiązany do wystawiania faktur w KSeF — i wtedy odbierający fakturę czynny podatnik VAT odnotowuje ją w swoim JPK z NrKSeF lub BFK, zależnie od sytuacji.
Tak. Tryb offline24 jest dostępny dla każdego podatnika z mocy ustawy — nie wymaga ogłoszenia awarii przez Ministerstwo Finansów. Możesz z niego skorzystać w każdej sytuacji, w której wygodniej Ci wystawić fakturę poza KSeF (np. brak dostępu do internetu, opóźnienie systemu, lokalne uwarunkowania). Warunkiem jest jedynie przesłanie faktury do KSeF w ciągu 24 godzin od daty jej wystawienia.
Naruszenie terminu 24-godzinnego stanowi nieprawidłowe wystawienie faktury. Faktura formalnie istnieje (została wystawiona poza KSeF z numerem własnym), ale niezgodnie z trybem. W razie kontroli organ podatkowy może zakwestionować zgodność procesu i nałożyć sankcje administracyjne. Praktyka biur rachunkowych: traktować termin 24 h jako bezwzględny i wbudować mechanizm alertu w system księgowy.
Faktura zagraniczna nie jest fakturą polską w rozumieniu KSeF i nigdy nie dostanie NrKSeF. W JPK_V7(3) wpisujesz ją z kodem DI. W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT) lub importu usług dodatkowo stosujesz oznaczenie WEW dla dokumentu wewnętrznego rozliczającego transakcję — kombinacja DI + WEW.
Tak, i to jest typowa sytuacja w okresie przejściowym do końca 2026 r. Większość faktur sprzedaży masz w KSeF (NrKSeF), ale część B2C i część faktur wystawionych w ramach limitu 10 000 zł/mies. idzie poza KSeF (BFK). W jednym pliku JPK znajdą się wszystkie cztery kody w różnych wierszach — to standardowy obraz.
Składasz korektę JPK_V7(3) z deklaracją, w której wprowadzasz poprawione oznaczenia. Korekta wymaga ponownego przesłania całego pliku z odpowiednim oznaczeniem celu złożenia („korekta”). Sankcje za błędną pierwszą wersję — co do zasady brak, o ile korekta zostanie złożona przed wszczęciem kontroli i przed upływem terminu przedawnienia.
Tak — i przy obecnym poziomie komplikacji to jest najbezpieczniejszy wariant. Każdy przyzwoity program księgowy z aktualizacją na luty 2026 r. obsługuje nową strukturę automatycznie, ale prawidłowa klasyfikacja każdej faktury (NrKSeF, OFF, BFK, DI + ewentualne oznaczenia dokumentu) wymaga zarówno znajomości przepisów, jak i dostępu do statusu kontrahenta w KSeF. To codzienna praca naszego zespołu kadrowo-księgowego.
JPK_V7(3) to operacyjna konsekwencja KSeF — przygotuj proces, nie tylko system
Nowe kody NrKSeF, OFF, BFK i DI to nie kosmetyczna zmiana w XML-u, tylko odzwierciedlenie nowej logiki rozliczeń VAT w Polsce. Każda faktura ma teraz jednoznacznie zdefiniowany status względem KSeF, a JPK_V7(3) ten status raportuje do KAS w czasie niemal rzeczywistym. Konsekwencje błędów rosną proporcjonalnie do skali firmy — przy dużych wolumenach jeden mylnie zaklasyfikowany typ dokumentu potrafi przełożyć się na rozbieżność wartości deklarowanej i należnej, którą KAS wykryje automatycznie.
W TAX NINJA prowadzimy kompleksową obsługę KSeF i JPK_V7(3) — od konfiguracji uprawnień w KSeF i integracji z Twoim systemem księgowym, przez bieżącą klasyfikację faktur (NrKSeF / OFF / BFK / DI), po przygotowanie i wysyłkę miesięcznego JPK_V7 ze wszystkimi nowymi oznaczeniami. W razie sporu z urzędem zapewniamy też reprezentację przed US i ZUS. Pełen katalog usług znajdziesz na stronie Usługi.
Masz pytania o klasyfikację konkretnego dokumentu albo wątpliwości, czy Twoja księgowość obsługuje już JPK_V7(3) poprawnie — skontaktuj się z nami. Pierwsza konsultacja jest bezpłatna.
Komentarze
Bądź pierwszy — zostaw komentarz.